Яңа Чишмә хәбәрләре
  • Рус Тат
  • Акбүредә зур концерт

    1974 ел Са­бан ту­е… Кү­ңел­ле, шат­лык­лы бәй­рәм­нәр­нең бер­се. Кем­дер кө­рә­шә, кем­дер ат ча­быш­ла­рын кү­зә­тә - бәй­рәм­гә хас кү­ңел­ле ыгы-зы­гы.

    Шул ва­кыт мәй­дан ур­та­сын­нан үзәк­ләр­гә үтеп ке­рер­лек җыр агы­ла. Авыл еге­те Нур­ха­мә­тов Мин­ша­кир моң­лы итеп җыр су­за. Авыл хал­кы - яше, кар­ты - ба­ры­сы да дөнь­я­ла­рын оны­тып, моң дәрь­я­сы­на чу­мып, аны тың­лый. Ка­ян ки­лә соң бу егет­кә шул чак­лы моң? Ту­ган авы­лы Та­тар Бул­чи­е­ның гү­зәл та­би­га­те­нә, сих­ри ур­ман­на­ры­на, тал-ти­рәк­лә­ре­нә сы­е­нып, саф чиш­мә су­ла­рын эчеп үс­кән­гә­ме? Әл­лә ин­де ерак Әс­тер­хан як­ла­рын­нан ки­леп, Яңа Чиш­мә тө­бә­ген­дә төп­лә­неп, 3 ба­ла­га яшәү кө­че бир­гән, ке­ше­ләр­гә ка­ра­та из­ге­лек кы­лып, яшәү дәр­те бир­гән шәф­кать ту­та­шы Әми­нә апа­ның әр­нү­ле яз­мы­шын си­зем­лә­гән­ме? "Аһ, җыр­лый да соң, нин­ди ма­тур, моң­лы та­выш, хә­ер­ле­гә ми­кән соң бу ба­ла­ның моң­ла­ну­ы", - ди­еп сөй­лә­шә­ләр авыл әби­лә­ре, яшь­ле күз­лә­рен сөр­тә-сөр­тә. Кыз­га­ныч­ка кар­шы, ял­гыш­мый­лар ак әби­ләр, күп тә үт­ми, сө­лек­тәй ике егет - бер­ту­ган Мин­ша­кир һәм Әх­мәт Нур­ха­мә­тов­лар фа­җи­га­ле рә­веш­тә юл-транс­порт һә­ла­кә­тен­дә ва­фат бу­ла­лар. Берь­ю­лы ике на­ра­сы­ен җир ку­е­ны­на иң­де­рә киң хо­лык­лы Әми­нә апа.

    Киң кү­ңел­ле, көч­ле рух­лы Әми­нә апа 1931 ел­ның 9 сен­тяб­рен­дә Әс­тер­хан тө­бә­ген­дә дөнь­я­га ки­лә. Аяу­сыз тор­мыш җил­лә­ре Әми­нә апа­ны без­нең авыл­га ки­леп төп­лә­нер­гә мәҗ­бүр итә. Яз­мы­шы­на буй­сы­нып, ул шу­шы авыл­да төп­лә­неп ка­ла. Ә тор­мыш дә­вам итә. Әми­нә апа яз­мыш сы­на­вы­на би­реш­ми, төп­чек улы Хамзә­не тәр­би­я­ли, ка­е­на­на­сы Ша­ки­рә әби­не ка­рый. Олы җан­лы, киң кү­ңел­ле, ак ха­лат­лы шәф­кать ту­та­шы бик күп ке­ше­ләр­гә яшәү шат­лы­гы өлә­шә, һәр авыл ке­ше­се өчен якын һәм ка­дер­ле шә­хес ул.

    Ачы яз­мыш Әми­нә апа­ны сы­на­вын дә­вам итә: 1981 ел­ны тор­мыш ип­тә­ше Мин­га­лим абый ба­кый­лык­ка кү­чә, Әми­нә апа ка­е­на­на­сы Ша­ки­рә әби­не дә ка­дер­ләп, хөр­мәт­ләп соң­гы юл­га оза­та. Га­и­лә­дә төп та­я­ны­чы һәм ыша­ны­чы бу­лып бер­дән­бер улы - Хам­зә­се ка­ла.

    Хам­зә Мин­га­лим улы 1961 ел­ның 8 мар­тын­да як­ты дөнь­я­га ки­лә. Ур­та мәк­тәп­не тә­мам­лап, ар­мия саф­ла­рын­да хез­мәт итеп, Чис­тай сов­хоз-тех­ни­ку­мы­ның авыл ху­җа­лы­гын ме­ха­ни­ка­лаш­ты­ру бү­ле­ген тә­мам­лый. Төр­ле эш­ләр­дә эш­ли. Күр­ше авыл кы­зы Нә­фи­сә бе­лән га­и­лә ко­рып җи­бә­рә. Бер-бер арт­лы кыз­ла­ры: Аль­би­на бе­лән Зөһ­рә ту­а­лар. Алар әти-әни­лә­рен, әби­лә­рен өзе­леп яра­та­лар. Аль­би­на ба­ла ча­гын­нан ук җыр­лап үс­те. Мәк­тәп­тә укы­ган дә­вер­дә ра­йо­ны­быз­ның җыр­чы сан­ду­га­чы­на әве­рел­де. "Йол­дыз­лык" һәм баш­ка бәй­ге­ләр­дә ал­дын­гы урын­нар­ны яу­ла­ды. Ма­тур та­выш­лы Аль­би­на­быз үзе­нең кыйб­ла­сы итеп сәх­нә­не сай­лый. Ул Ка­зан му­зы­ка көллиятен тә­мам­лап, чит­тән то­рып мә­дә­ни­ят уни­вер­си­те­тын­да бе­лем эс­ти. Онык­ла­рын тәр­би­я­ләү­дә Әми­нә апа­ның да өле­ше бик зур, алар да аны бик хөр­мәт­ләп яши­ләр. Ки­ле­не Нә­фи­сә бе­лән 20 ел­дан ар­тык бик ма­тур го­мер ки­че­рә­ләр. Әми­нә апа - ба­ла­сын, ә Нә­фи­сә тор­мыш ип­тә­шен югалт­кач та, алар бер-бер­се­нә те­рәк бу­лып, икәү тор­мыш итү­лә­рен дә­вам итә­ләр.

    Бы­ел­ның 8 мар­тын­да 280 ке­ше­гә исәп­лән­гән Ак­бү­ре авы­лы мә­дә­ни­ят йор­ты­ның та­ма­ша­чы за­лын­да ал­ма тө­шәр­лек тә урын юк иде.

    Аль­би­на­ның моң­лы, әти­сен югал­ту ачы­сын ча­гыл­дыр­ган җыр­ла­рын тың­лар­га Яңа Чиш­мә­дән дә, ти­рә-күр­ше авыл­лар­дан да ха­лык бай­так кил­гән иде. Эк­ран­да Хам­зә­нең исән ча­гын­да­гы фо­то­рә­сем­нә­ре. Алар зал­да уты­ру­чы­лар­ның кү­ңел кыл­ла­ры­на ти­де. Бик ир­тә, 52 яшен­дә, гөр­лә­теп эш­ләп йөр­гән ча­гын­да дөнь­я­дан кит­те шул ул. Авыл хал­кы хә­те­рен­дә ул мәң­ге бо­ек­мас, ша­ян, ту­ры сүз­ле, мә­зәк­чән ке­ше бу­лып кал­ды. Рә­хим­сез яз­мыш Әми­нә апа­га ка­бат зур сы­нау әзер­лә­гән. Хо­дай Тә­га­лә аңа са­быр­лык һәм тү­зем­лек бир­сен, ди­я­се ге­нә ка­ла.

    Ул көн­не та­тар эст­ра­да­сы­на юл са­ла баш­ла­ган җыр­чы кы­зы­быз үз авыл­даш­ла­ры кар­шын­да олы им­ти­хан тот­ты. Аның кон­церт прог­рам­ма­сы үзен­чә­лек­ле итеп тө­зел­гән иде: та­ма­ша­чы­ны көл­дер­де дә, елат­ты да. Нә­фис сүз ос­та­сы Нәр­гиз Ка­ма­лов­ны, җыр­чы кыз Ли­лия Хөс­нул­ло­ва­ны, Ал­маз Ялы­шев­ны, Ру­шат Фәт­хет­ди­нов­ны та­ма­ша­чы­лар бик яра­тып тың­ла­ды­лар. Кон­церт ка­ра­ган­да һәм, го­му­мән, бәй­рәм ча­ра­ла­рын үт­кәр­гән­дә кү­ңел­не тө­ше­рә тор­ган бер нәр­сә бар: мә­дә­ни­ят йор­тын­да ап­па­ра­ту­ра ис­ке, биг­рәк тә мик­ро­фон­нар на­чар эш­ли, шу­ңа да алар ча­ра­лар­ны үт­кәр­гән­дә уңай­сыз хәл­дә кал­ды­ра.

    Без­нең авыл ке­ше­лә­ре уң­ган, бул­дык­лы, мә­дә­ни­ят­ле ха­лык. Без­дә ике йорт­ның бер­сен­дә ша­гыйрь һәм җыр­чы. Ме­нә шул та­лант­лар­ны югалт­мый, клуб сәх­нә­се­нә кү­тә­рү өчен за­ман­ча ап­па­ра­ту­ра бул­ды­ру за­рур. Бу яз­мам­ны бәл­ки авы­лы­быз, ра­йо­ны­быз эш­мә­кәр­лә­ре укып, мә­дә­ни­ят йор­ты­быз­га бе­раз яр­дәм итәр­ләр, ди­гән өмет­тә ка­ла­быз.

    Мө­нә­вәрә НУ­РИ­Е­ВА,

    авыл ки­тап­ха­нә­се мө­ди­ре

    Нравится
    Поделиться:
    Реклама
    Комментарии (0)
    Осталось символов: